Vize randevusu usulsüzlüklerinde 7 şirket incelemede

Çin'in ardından dünyada en fazla Schengen vizesi başvurusu yapan ülke konumundaki Türkiye'de özel aracı kurumlarla ilgili tartışmalar büyüdü. Konu Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşındı. Milletvekilleri, bot yazılımlar aracılığıyla toplanan randevuların ticari amaçla satıldığı, bu durumun haksız ticari uygulama ve tüketici hakkı ihlali niteliği taşıdığına dair çıkışlarla ilgili yazılı soru önergeleri verdi. Türkiye gazetesinde yer alan habere göre bunlar, Ticaret Bakanı Ömer Bolat tarafından yanıtlandı. Bolat, Reklam Kurulu tarafından yedi farklı şirket hakkında inceleme yapıldığını kaydetti. Beş yıllık dönemde vize başvuru aracılığı hizmetleriyle ilgili olarak 143 adet CİMER ve 10 adet de e-Devlet başvurusu yapıldığını, bu başvuruları hak arama yollarına yönlendirdiklerini belirten Bolat, "Diğer taraftan, bu işlemlerde IBAN bilgileri aracılığıyla şahsi hesaba ödeme alınması ve fatura verilmemesi gibi iddiaları içeren başvurular Hazine ve Maliye Bakanlığına ve ayrıca Dışişleri Bakanlığı'na da iletilmiştir." dedi. Ticaret Bakanı, vize başvuru aracılığı hizmeti sunan kurumların sundukları hizmetlerin fiyatlandırılması, iade şartları ve bilgilendirme yükümlülükleri bakımından tüketicinin korunması mevzuatında özel bir düzenleme bulunmadığını hatırlattı; ilave düzenleyici tedbirler alınıp alınmaması hususunu ilgili kurum ve kuruluşların görüşlerini de dikkate alarak değerlendirdiklerini söyledi. Karaborsaya düşen vize randevuları 300 ila 500 euro arasında değişen fiyatlarla satılıyor. Bu rakam acil durumlarda bin euroya kadar yükseliyor. Son olarak Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) Başkanı Firuz Bağlıkaya, vize randevusu nedeniyle yaşanan sıkıntıların birçok farklı sorunu da beraberinde getirdiğini belirterek şunları anlatmıştı: "- Avrupa Komisyonu verileri bizi haklı çıkarttı. İtalya'ya vize başvurusu yapabilen vatandaşlarımızın sayısı yüzde 32,3 oranında geriledi. Fransa'ya başvuru sayısı da yüzde 6'ya yakın oranda azaldı. Bu düşüşler vatandaşlarımızın vize randevusu bulamadığının en açık göstergesi. - Mevcut uygulamalar nedeniyle vatandaşlarımız henüz vize başvurusuna dahi imkan bulamadan sistemin dışında kalıyorlar. Sınırlı sayıda ve zamansız şekilde açılan randevular da botlar aracılığıyla bloke ediliyor. - Gece yarısı, bayram sabahı, pazar günü randevular açılıyor. Sonrasında bu randevular 300, 500, hatta acil durumlarda bin avroya kadar çıkan fiyatlarla satılıyor. Bu duruma bir 'dur' denilmeli." Küresel araştırmacı gazetecilik ağı Lighthouse Reports, 168 ülkede 4 bin 105 merkezi bulunan küresel bir firmanın işleyişine yönelik araştırma yapmıştı. Çalışma 12 ülkeden 14 medya kuruluşuyla gerçekleştirilmişti. Rapor, çarpıcı sonuçları ortaya koymuştu. Rapora göre vize başvurularında ihtiyaç duyulmayan ek hizmet alımı zorunlu tutuldu, bloke edilen randevular acenteler tarafından satılmıştı. Aynı zamanda kişisel verilerin güvenle saklanması noktasında da ihlaller saptanmıştı. Raporda başvurularda SMS ile bilgilendirme, VIP salon hizmeti, premium ayrıcalıkların zorunluymuş gibi satıldığı söylenmişti. Üçüncü taraf aracı kurumların, bot yazılımlarla randevuları bloke ettiği karaborsada fahiş fiyatlarla acenteler üzerinden satış yaptığı belirtilmişti. Şirketin, bazı rüşvet vakalarını anlaşmalı oldukları ülkelere bildirmediği, bazı devletlerin de şirketin sözleşme ihlallerine rağmen yaptırım uygulamadığı belirlendi. Raporda, pasaport ve belgelerin kaybedilmesi, yanlış ücret alınması ve yetersiz personel eğitimine ilişkin de tespitler var.